# user-microservice Mikroserwis REST do zarządzania kontami użytkowników, zbudowany w celu **porównania narzędzi CI/CD do automatycznego budowania i wdrażania aplikacji skonteneryzowanych**. Projekt powstał w ramach pracy magisterskiej. To repozytorium zawiera **kod aplikacji** oraz **potoki CI** (budowanie, testy, publikacja obrazu, aktualizacja repozytorium GitOps). Manifesty Kubernetes i konfiguracje narzędzi CD znajdują się w drugim repozytorium: **[`user-microservice-deploy`](../user-microservice-deploy)**. --- ## Spis treści - [Cel projektu](#cel-projektu) - [Architektura rozwiązania](#architektura-rozwiązania) - [Porównywane narzędzia (5)](#porównywane-narzędzia-5) - [Scenariusze pomiarowe](#scenariusze-pomiarowe) - [Mapa branchy](#mapa-branchy) - [Aplikacja](#aplikacja) - [Stos technologiczny](#stos-technologiczny) - [API](#api) - [Model danych](#model-danych) - [Konfiguracja (zmienne środowiskowe)](#konfiguracja-zmienne-środowiskowe) - [Uruchomienie lokalne](#uruchomienie-lokalne) - [Testy](#testy) - [Potoki CI](#potoki-ci) - [Jenkins](#jenkins) - [Woodpecker CI](#woodpecker-ci) - [Argo Workflows](#argo-workflows) - [Wspólny schemat potoku CI](#wspólny-schemat-potoku-ci) - [Infrastruktura](#infrastruktura) - [Pomiar dostarczenia zmiany](#pomiar-dostarczenia-zmiany) - [Struktura repozytorium](#struktura-repozytorium) --- ## Cel projektu Zaprojektowano jednolity proces CI/CD (build → test → publikacja obrazu → wdrożenie na Kubernetes) i zaimplementowano go w **pięciu narzędziach**, a następnie **zmierzono czas dostarczenia zmiany** (od commita do działającej aplikacji) dla różnych kombinacji narzędzi CI i CD. Celem była obiektywna, ilościowa i jakościowa charakterystyka tych narzędzi. Proces jest identyczny funkcjonalnie w każdym narzędziu: 1. Uruchomienie po zdarzeniu `push` do repozytorium aplikacji. 2. Uruchomienie testów jednostkowych (`pytest`). 3. Zbudowanie obrazu kontenera i opublikowanie go w rejestrze (Azure Container Registry), z tagiem równym SHA commita. 4. Zaktualizowanie manifestu wdrożenia w repozytorium GitOps (`user-microservice-deploy`) — podmiana taga obrazu na nowy SHA. 5. Wdrożenie nowej wersji na klaster Kubernetes (Azure AKS) przez narzędzie CD. ## Architektura rozwiązania ``` ┌──────────────────────────┐ push ┌───────────────────────────┐ │ user-microservice (Git) │ ────────────────────▶ │ Potok CI │ │ kod aplikacji + potoki │ │ Jenkins / Woodpecker / │ └──────────────────────────┘ │ Argo Workflows │ └────────────┬──────────────┘ │ ┌──────────────────────────────────┬──────────┴───────┐ │ 1. pytest │ │ │ 2. docker build + push ▼ ▼ │ ┌────────────────────┐ ┌───────────────┐ │ │ Azure Container │ │ commit taga │ │ │ Registry (ACR) │ │ do repo │ │ └────────────────────┘ │ GitOps │ │ └───────┬───────┘ ▼ │ ▼ ┌──────────────────────────┐ obserwuje / webhook ┌───────────────────────────┐ │ user-microservice-deploy │ ◀──────────────────────────────▶│ Potok CD │ │ manifesty K8s (GitOps) │ │ kubectl / ArgoCD / Flux │ └──────────────────────────┘ └────────────┬──────────────┘ │ apply / sync ▼ ┌───────────────────────────┐ │ Azure Kubernetes (AKS) │ │ namespace: user-... │ └───────────────────────────┘ ``` ## Porównywane narzędzia (5) | Rola | Narzędzie | Model działania | |------|-----------|-----------------| | **CI** (build/test/push) | **Jenkins** | Potok deklaratywny (`Jenkinsfile`), agent w Kubernetes (pod z wieloma kontenerami) | | **CI** | **Woodpecker CI** | Potok YAML (`.woodpecker/build.yaml`), backend Kubernetes | | **CI** | **Argo Workflows** | Sterowany zdarzeniami (Argo Events: `EventSource` + `Sensor` → `Workflow`) | | **CD** (deploy) | **ArgoCD** | GitOps typu *pull* — synchronizuje stan klastra z repo deploymentowym | | **CD** | **FluxCD** | GitOps typu *pull* — `GitRepository` + `Kustomization` + `Receiver` | Dodatkowo każde narzędzie CI potrafi też pełnić rolę CD w wariancie „to samo narzędzie": wdrożenie realizowane jest wtedy imperatywnie przez `kubectl apply` (potok wyzwalany commitem do repo GitOps). ## Scenariusze pomiarowe Pełna macierz to **3 narzędzia CI × 3 warianty CD = 9 scenariuszy**: | # | CI | CD | |---|----|----| | Scenariusz 1 | Jenkins | Jenkins (`kubectl apply`) | | Scenariusz 2 | Jenkins | ArgoCD | | Scenariusz 3 | Jenkins | FluxCD | | Scenariusz 4 | Woodpecker | Woodpecker (`kubectl apply`) | | Scenariusz 5 | Woodpecker | ArgoCD | | Scenariusz 6 | Woodpecker | FluxCD | | Scenariusz 7 | Argo Workflows | Argo Workflows | | Scenariusz 8 | Argo Workflows | ArgoCD | | Scenariusz 9 | Argo Workflows | FluxCD | > Scenariusze 1–3 obejmują Jenkinsa, 4–6 Woodpeckera, a 7–9 Argo Workflows — w każdej trójce > kolejno: to samo narzędzie do CD, ArgoCD oraz FluxCD. ## Mapa branchy Każda kombinacja narzędzi ma osobny branch — w obu repozytoriach. Poniżej odwzorowanie scenariuszy na branche. **Repozytorium aplikacji (`user-microservice`) — definicje CI:** | Branch | Zawartość | |--------|-----------| | `main` | Kod aplikacji (bazowy), ten README, skrypty analizy | | `dev` | Gałąź rozwojowa aplikacji | | `jenkins-pipeline` | CI w Jenkins (`.jenkins/Jenkinsfile`, `podTemplate.yaml`) | | `woodpecker` | CI w Woodpecker (`.woodpecker/build.yaml`) | | `argo-workflows` | CI w Argo Workflows / Argo Events (`argo-workflows/*`) | | `jenkins-fluxcd`, `woodpecker-argocd`, `woodpecker-fluxcd`, `argoworkflow-argocd`, `argoworkflow-fluxcd` | Warianty CI dostrojone do konkretnego narzędzia CD (np. docelowy branch repo GitOps) | **Repozytorium deploymentowe (`user-microservice-deploy`) — manifesty i CD:** | Branch | Scenariusz | |--------|-----------| | `master` | Baza manifestów | | `jenkins-kubernetes` | Sc 1 — Jenkins wdraża przez `kubectl` | | `jenkins-argocd-deploy` | Sc 2 — ArgoCD | | `jenkins-fluxcd-deploy` | Sc 3 — FluxCD | | `woodpecker-deploy` | Sc 4 — Woodpecker wdraża przez `kubectl` | | `woodpecker-argocd-deploy` | Sc 5 — ArgoCD | | `woodpecker-fluxcd-deploy` | Sc 6 — FluxCD | | `argo-deploy` | Sc 7 — Argo Workflows | | `argoworkflow-argocd` | Sc 8 — ArgoCD | | `argoworkflow-fluxcd` / `fluxcd` | Sc 9 — FluxCD | > Uwaga: warianty FluxCD używają układu katalogów `apps/` + `clusters/prod/` wymaganego przez > Flux, pozostałe warianty trzymają manifesty w katalogu głównym repo GitOps. --- ## Aplikacja Mikroserwis udostępnia API REST do zarządzania kontami użytkowników wraz z uwierzytelnianiem JWT (tokeny w ciasteczkach), rolami oraz mechanizmem wylogowania (unieważnianie tokenów). ### Stos technologiczny - **Python 3.11**, **Flask 3** - **Flask-JWT-Extended** — uwierzytelnianie JWT - **Flask-SQLAlchemy / SQLAlchemy 2** — ORM - **MySQL** (produkcyjnie), **SQLite in-memory** (testy) - **waitress** — produkcyjny serwer WSGI - **pytest** — testy jednostkowe - **Docker** — konteneryzacja (obraz bazowy `python:3.11.7-slim-bookworm`) ### API | Metoda | Ścieżka | Opis | Autoryzacja | |--------|---------|------|-------------| | `POST` | `/users` | Utworzenie użytkownika | brak (konto `Administrator` wymaga tokena admina) | | `GET` | `/users` | Lista wszystkich użytkowników | tylko `Administrator` | | `GET` | `/users/` | Szczegóły użytkownika | właściciel lub `Administrator` | | `PUT`/`PATCH` | `/users/` | Edycja użytkownika (`PUT` wymaga wszystkich pól) | właściciel lub `Administrator` | | `DELETE` | `/users/` | Usunięcie użytkownika | właściciel lub `Administrator` | | `POST` | `/login` | Logowanie, ustawia token JWT w ciasteczku | brak | | `GET` | `/logout` | Wylogowanie (unieważnienie tokena) | zalogowany | | `GET` | `/health` | Sprawdzenie stanu aplikacji i połączenia z bazą | brak *(dostępne na branchach z potokami CI/CD)* | Przy pierwszym uruchomieniu, jeśli baza jest pusta, tworzone jest domyślne konto administratora (zob. zmienne `ADMIN_*`). ### Model danych - **`User`** — `id`, `username` (unikalny), `email` (unikalny), `role` (`Administrator`/`User`), `password` (hash). - **`RevokedToken`** — `jti` unieważnionych tokenów JWT (blocklist przy wylogowaniu). ### Konfiguracja (zmienne środowiskowe) | Zmienna | Opis | Domyślna | |---------|------|----------| | `SQLALCHEMY_DATABASE_URI` | Połączenie do bazy MySQL | — (wymagana poza testami) | | `JWT_SECRET_KEY` | Klucz podpisujący tokeny JWT | `changeme` | | `APP_PORT` | Port serwera | `80` | | `ADMIN_USERNAME` | Login domyślnego admina | `admin` | | `ADMIN_EMAIL` | E-mail domyślnego admina | `admin@example.pl` | | `ADMIN_PASSWORD` | Hasło domyślnego admina | `admin` | Produkcyjnie sekrety (`SQLALCHEMY_DATABASE_URI`, hasła MySQL) są dostarczane z **Azure Key Vault** przez sterownik CSI `secrets-store` — zob. repozytorium deploymentowe. ### Uruchomienie lokalne Za pomocą Docker Compose (uruchamia API + MySQL): ```bash # przygotuj pliki api/.env oraz db/.env ze zmiennymi środowiskowymi docker compose up --build ``` Bez konteneryzacji: ```bash cd api python3 -m venv env && source env/bin/activate pip install -r requirements.txt python3 app.py ``` Aplikacja czeka na gotowość bazy danych przy starcie (`wait_for_db`, do 100 prób co 3 s). ### Testy ```bash cd api python3 -m venv env && source env/bin/activate pip install -r requirements.txt pytest python3 -m pytest ``` Testy używają bazy SQLite w pamięci (konfiguracja `testing`) i pokrywają operacje CRUD oraz uwierzytelnianie. Ten sam zestaw testów jest uruchamiany w każdym potoku CI. > Wcześniejsze wersje potoków korzystały dodatkowo z testów kontenera **Goss** — zostały one > ostatecznie usunięte z potoków (por. historia commitów), a walidację przejęły testy > `pytest` oraz health check po wdrożeniu. --- ## Potoki CI Definicje potoków znajdują się na branchach poszczególnych narzędzi. Wszystkie realizują ten sam trzyetapowy proces: **testy → build&push → commit do GitOps**. ### Jenkins Branch `jenkins-pipeline`, plik `.jenkins/Jenkinsfile`. Potok deklaratywny uruchamiany na **agencie w Kubernetes** — pod z osobnymi kontenerami do każdego etapu (`podTemplate.yaml`): - `python` — uruchomienie `pytest` (wyniki jako JUnit XML), - `docker` — `docker build` + logowanie do ACR (Azure managed identity) + `docker push`, - `git` — sklonowanie repo GitOps, podmiana taga obrazu (`awk`) i commit na branch `jenkins-kubernetes`. Build kontenera działa bez uprawnień roota dzięki **sysbox** (`runtimeClassName: sysbox-runc`). ### Woodpecker CI Branch `woodpecker`, plik `.woodpecker/build.yaml`. Trzy kroki (`code-tests`, `build-and-push`, `gitops-commit`) na backendzie Kubernetes. Docker-in-Docker uruchamiany lokalnie (`dockerd &`) w kontenerze z sysbox. Sekrety (klucz deploy do Gitea, known hosts) pobierane z sekretów Woodpeckera. ### Argo Workflows Branch `argo-workflows`, katalog `argo-workflows/`. Podejście **sterowane zdarzeniami** przez Argo Events: - `source.yaml` — `EventSource` (webhook, dwa endpointy: dla repo aplikacji i deploymentowego), - `sensor.yaml` — `Sensor` reagujący na push i tworzący `Workflow` budujący (etapy: `checkout` → `tests` → `build-and-push-image` → `gitops-commit`), - `eventbus-default.yaml` — szyna zdarzeń (NATS), - `permissions.yaml` — `ServiceAccount` + `Role`/`RoleBinding`, - `secret-store.yaml` — dostęp do sekretów z Key Vault. ### Wspólny schemat potoku CI Wszystkie trzy narzędzia wykonują tę samą logikę, różniąc się jedynie składnią i modelem uruchamiania: ``` push → [pytest] → [docker build → az acr login → docker push (tag = SHA)] → [clone repo GitOps → awk: podmiana tagu → commit → push] ``` Aktualizacja manifestu w repo GitOps jest realizowana identycznym skryptem `awk`, który znajduje kontener `api` i podmienia w nim tag obrazu na SHA nowego commita. ## Infrastruktura | Element | Zastosowanie | |---------|--------------| | **Azure Kubernetes Service (AKS)** | Klaster docelowy; działają na nim także agenci CI oraz kontrolery CD | | **Azure Container Registry** (`marcin00.azurecr.io`) | Rejestr obrazów | | **Azure Key Vault** + CSI `secrets-store` | Dostarczanie sekretów do podów | | **Managed Identity** | Bezhasłowe uwierzytelnianie do ACR / AKS / Key Vault | | **Gitea** (self-hosted, `gitea.marcin00.pl`) | Repozytoria Git + webhooki wyzwalające potoki | | **sysbox** (`sysbox-runc`) | Budowanie obrazów bez uprawnień roota (rootless DinD) | | **NGINX Ingress** | Wystawienie aplikacji (`user-microservice.marcin00.pl`) | ## Pomiar dostarczenia zmiany Metryką porównawczą jest **czas dostarczenia zmiany** (od commita do działającej aplikacji na klastrze), rozbity na składowe: - **trigger_time** — czas od startu potoku CI do faktycznego rozpoczęcia budowania, - **build_time** — czas budowania i publikacji obrazu, - **deploy_time** — czas wdrożenia na klaster, - **full_time** — całkowity czas dostarczenia. Pomiar wykonywany jest osobno dla każdego z [9 scenariuszy](#scenariusze-pomiarowe) na podstawie znaczników czasu z potoków CI/CD, co pozwala porównać narzędzia zarówno pod kątem całkowitego czasu, jak i wkładu poszczególnych etapów. ## Struktura repozytorium ``` user-microservice/ ├── api/ │ ├── app.py # fabryka aplikacji Flask, konfiguracja, start serwera waitress │ ├── views.py # endpointy API (użytkownicy, login/logout) │ ├── models.py # modele SQLAlchemy: User, RevokedToken │ ├── utils.py # autoryzacja, oczekiwanie na bazę, inicjalizacja admina │ ├── requirements.txt # zależności aplikacji │ └── tests/ # testy pytest (conftest.py, test_users.py) ├── Dockerfile # obraz aplikacji └── docker-compose.yml # lokalne uruchomienie API + MySQL ``` > Definicje potoków CI (`Jenkinsfile`, `.woodpecker/`, `argo-workflows/`) znajdują się na > odpowiednich branchach — zob. [Mapa branchy](#mapa-branchy).